Олуона уонна муокас ааттаах Маппыт ийэтин, аҕатын санаатаҕына өйө-санаата тууйуллан, кыараан-кыччаан хаалара. Кини уһуна суох олоҕо олус ыарахан уонна ынырык түгэннэрэ элбэҕин бэйэтэ даҕаны билбэт этэ. Дьиҥэр, кини төрүү илигиттэн алдьархайга түбэспитэ. Сааһын тухары ийэ нарын тапталын, аҕа амарах сүрэҕин билбэккэ улааппыта. Билбитэ: дьааһыла, оҕону иитэр дьиэ. Уонна тус бэйэтин олоҕо.

Биирдэ куораттааҕы инбэлииттэр дьиэлэриттэн сурук кэлбитэ. Ол сурук кинини өй-төй барыар диэри охсубута. “Ийэҥ өллө. Көмүлүннэ”. Бу үс эрэ тыллаах дириэктэр суруга тииккэ этиҥ сааллыбытын курдук буолла. Олус соһуйда, харааһынна. Ийэтин, аҕатын адьас кыра эрдэҕиттэн өлбүттэринэн ааҕа сылдьыбыта. Ол иһин сураспатаҕа даҕаны. Онтуката ханна баарый, сыыһа эбит. Буолаары буолан олус улахан, хаһан да көннөрүллүбэт! Ол үрдүгэр бэйэтэ соторутааҕыта куорат балыыһатыттан эмтэнэн тахсыбыта, доруобуйата өссө даҕаны чөлүгэр түһэ илигэ. Онуоха эбии ийэтэ баарын билбэккэ, саатар көрбөккө, кэпсэппэккэ хаалбыт кыһыыта-абата…

Кэргэнэ эмиэ санааҕа ылларбыта. Тыал маһы хамсаттаҕына, аттынааҕы мас эмиэ хамсаан барарын курдук. Маннык ыарахан түгэҥҥэ тугу эмэ тобула сатыы сырытта.

“Маппыт”, — диэтэ кэргэнэ күүтэ, көрө сатаан баран, — мин эйиэхэ сүбэлиим эрэ. Куоракка киирэн ийэҥ сыппыт дьиэтин үлэһиттэрин көрсөн кэпсэтис, ыйыталас. Маннык тууйуллан, санааҕа баттатан олоруохтааҕар билэн тахсыбыт ордук буолаарай.
Ити сүбэни ылынан Маппыт куоракка киирдэ. Сарсыныгар ийэтэ сыппыт инбэлииттэрин дьиэтигэр тиийдэ. Элбэх ыйыталаһыы, сүбэ-таҥха кэнниттэн Мотуоһа диэн дьахтары ыҥыттардылар, кэпсэтэргэ сүбэлээтилэр.

Мотуоһа намыһах уҥуохтаах, уһун синньигэс сирэйдээх, хатыҥыр, сааһыра барбыт дьахтар эбит. Тас өттүттэн көрдөххө, улаханнык сылайбыт, илистибит көрүҥнээх. Оттон Мотуоһа иннигэр үрдүк уҥуохтаах, куудара хара баттахтаах, ыраас хааннаах, киэҥ хара харахтаах эдэр киһи – Маппыт турара.

Эдэр киһи туохха наадыйан кэлэн турарын истэн баран, Мотуоһа ыараханнык үөһэ тыынна уонна сирэйин саба туттубутунан, олоппоско олоро түстэ. Икки санна ибирдээн хамсаан барда. Өр саҥата суох олордо. Онтон көлөһүн соттор былаатын ылан хараҕын уутун сотунна. Көхсүн этиттэ уонна: “Онон ийэҥ туһунан истиэххин баҕараҕын… Мин эйиэхэ сайын, анаан-минээн барыам, хайаан да туох буолбутун барытын кэпсиэм дии санаабытым”, — кэһиэхтээх куолаһынан саҥарда.

-Ээ, — эрэ диэн хардарда, Маппыт.
-Эн ийэҥ курдук мин сатаан кэпсиэм суоҕа. Кини миэхэ хаста-хаста кэпсээбитэй… Ол да буоллар мин кини курдук толорутук уонна долгутардык кэпсээбэтим буолуо.

Кини хас кэпсээтэҕин аайы, мин хараҕым уутунан суунарым. Онтон иккиэн куустуһан олорон ытыырбыт. Харахпыт уута кэлбэт буоллаҕына эр тохтуурбут.
Эмиэ өр саҥарбакка олордо.

-Эн ийэҥ Кисиэнньэ диэн ааттааҕа, — кэпсээн барда Мотуоһа. – Кини биһи икки кыра эрдэхпититтэн бииргэ улааппыт, сылдьыбыт дьоммут. Туох баар үчүгэйбитин, куһаҕаммытын, бэл диэтэр кыыс оҕолор кистэлэҥмитин кистэспэккэ кэпсэтэрбит. Оскуолаҕа биир паартаҕа олорон үөрэммиппит. Ол сылдьан улааттахпытына, тус-туспа ыал даҕаны буоллахпытына үйэбит тухары эдьиий-балыс курдук санаһыахпыт дэһэрбит. Ол курдук тапсарбыт, истиҥ доҕордуу этибит. Мин аҕыс кылааһы бүтэрэн баран кууруска үөрэнэн мэдэссиинэҕэ сиэстэрэнэн үлэлээн барбытым. Оттон Кисиэнньэ, эмиэ кууруска үөрэнэ түһээт, иискэ киирэн үлэлээбитэ. Сотору Ньургун диэн уоллуун холбоһон ыал буолбута. Бэйэтин олус дьоллооҕунан ааҕынара. Ол сайын биһиги бары бииргэ сылдьыбыппыт. Мин кинилэргэ үгүстүк кэлэрим-барарым. Эн аҕаҥ Ньургун олус сайаҕас үтүөкэн үлэһит эдэр киһи этэ. Кэргэнин Кисиэнньэни олус таптыыра. Ол сайын курдук дьоллоох дьыл кэмэ мин олохпор уонна Кисиэнньэҕэ хаһан да буолбатаҕа.
Күһүн кинилэргэ мэндиэмэннээх эргэ мас дьиэҕэ, үөһэ өттүгэр, көспүт ыаллар оннуларыгар хос биэрбиттэрэ. Кыракый малааһын оҥорбуппут. Эдэр дьон быһыытынан ыллаан-туойан, олус үчүгэйдик атаарбыппыт. Ити кэнниттэн мин кинилэргэ хаста да сылдьыбытым. Наһаа эйэлээхтик, көрдөөхтүк-нардаахтык олороллоро.

Кыһын буолан тымныы улам оргуйан барбыта. Куорат иһигэр дьоннор, уу иһигэр курдук, күлүҥнэһэллэрэ. Оччолорго ийэҥ эйигин оһоҕостоох сылдьара. Олус ыараатым, хайдах эрэ испиттэн сүрэҕим ыарыылаахтык ньүөлүйэр диэн дьиксинэрин туһунан кэпсиирэ. Ону мин улахаҥҥа уурбакка саба саҥаран кэбиһэрим. Кинилэр олох сотору эйигин оҕолонуохтаахтара.

Биир кыһыҥҥы түүн мин балыыһаҕа дьуһуурустубаҕа олорбутум. Сарсыарда түөрт чаас саҕана наһыылкаҕа биир киһини аҕалыбыттара. Кинини таһыттан көрөн киһи билбэт буолбут этэ. Баттаҕын уот салаабыт, куйахата үмүрүтэ сиэммит, сирэйэ, хара хоруо буолбут. Нэһиилэ сурдурҕаан тыынара. Мин сүрэҕим күүстээхтик тэбэн ылбыта.

-Кимий? – күүһүм муҥунан хаһыытаатым.
Көтөҕөн иһээччилэр, миигин ханнык куорат дьахтарын билбэтэ буолуо диэбиттэрэ буолуо, соһуччу эппиттэрэ:

-Оһоҕостоох дьахтар. Аата Кисиэнньэ диэн.
Мин ынырыктык часкыйбытым быһыылааҕа да, өйбүн сүтэрбитим. Ол быстах долгуйуу сотору ааспыта. Оттон эн ийэҥ эрэйдээх эрэйэ-кыһалҕата саҕаламмыта, дьоллоох олоҕуттан соһуччу, ууга тааһы бырахпыттыы, маппыта: хаһан да эргийбэттик, хомолтолоохтук…

Маппыт,

төһө да кыана тутуннар, иэдэһин тымырдарынан тымныы сүүрээннэр хаарыйталаан аастылар. Ол эрээри кини ийэтин туһунан истиэн, билиэн баҕата барытын кыайа тутарга күһэйэрэ.

-Онтон хайдах…
-Хайдах диэхтиигин, — салгыы кэпсээн барда Мотуоһа. – Киэһэ Кисиэнньэлээх куолуларынан сыппыттар. Төһө өр утуйбуттарын билбэтэхтэр. Биирдэ бүтэйдии айдаан-куйдаан уонна туох эрэ күлүбүрүүр тыаһыттан уһуктан кэлбиттэрэ, хосторун иһэ ыыс-быдаан буруо, уотунан уһуура олорор үһү. Кыламмытынан ойон турбуттар. Ол үлүгэргэ Кисиэнньэ өйүн сүтэрбит. Ону кэргэнэ, бэйэтэ эмиэ тумнаста-тумнаста, туох баар күүһүн түмүнэн көрүдүөргэ таһаарбыт. Көрүдүөр өссө улаханнык умайа турар буолан, нэһиилэ түннүгү үлтү охсоот, аллараа диэки ыһыктан кэбиспит. Бэйэтэ, кыайан тахсыбакка, сонно былдьаммыт. Кисиэнньэ балыыһаҕа киирэн өр өйдөммөккө сыппыта. Мин кини аттыттан арахсыбатаҕым. Биирдэ, өйдөнөн кэлээт, Кисиэнньэ:
-Доҕорум… Ньургун… Ньургуон!… – диэн хаһыытыы сатаан ыҥырбыта.
Онуоха мин уһуну-киэҥи санаабакка, Ньургун суох… Уокка… – эрэ диэбитим. Ити тыллар, билигин санаатахха, саамай ынырык, саамай уодаһыннаах, сордоох тыллары таһаарбыппын. Оннук тоҕо да соһуччу эппитим буолла. Кэнники кэмсиммитим иһин туох истиэй!

Кисиэнньэ өйө-төйө суох сытан оҕоломмута, эйигин. Кэлин, били үөһээттэн түһүүтүгэр икки атаҕа тостубута көҕөрөн тахсыбытын быраастар ыксааннар уллугун ортотунан быспыттара. Ол олус ырахан, дьулаан суол этэ. Олус өр эрэйдэнэн, эмтэнэн хойут өрүттэн бырбыта. Барыта ааспыта. Үтүөрдүм диэн үөрүөн сөптөөҕө. Ол эрээри үөрэрэ кыаҕа суоҕа. Сирэйин тириитэ киһи көрөрүттэн сүөргүтүк түспүтэ, халтаһалара бүтүннүү сиэнэннэр олус ынырык көрүҥнэммитэ. Хараҕа чааскы саҕа барыта көстөрө, куйахатыгар биир да баттах хаалбакка кыһыл чэр буолбута. Ол үрдүгэр хаамар кыаҕа суоҕа. Киһи аатыттан ааспыта. “Бу кэриэтэ өлбүтүм буоллар… Ол ордук этэ” диэхтиирэ. Бүтүннүү маарыллаҕа эриллэ сытыаҕыттан оҕотун, эйигин эрэ саныыра. Биирдэ даҕаны эмнэрбэтэҕэ, кыайан тобугар ылан көтөхпөтөҕө, сыллаан да ылар кыаҕа суоҕа. Арай биирдэ ытаан бэбээрэр саҥаҕын истибиттээҕэ. Ол эрээри, кини төһө да сору-муҥу көрдөр:

-Тыыннаах хааламмын оҕом тыыннаах. Кини эрэ тыыннаах буоллун! – диэхтиирэ.
Кинилэр олохторун туһугар судаарыстыба кыһаммыта. Оҕону тулаайахтары көрөр-иитэр дьиэҕэ биэрбиттэрэ. Бэйэтин сылтан ордук эмтээн, үтүөрбүтүн кэннэ инбэлииттэр дьиэлэригэр олохтообуттара.

Кисиэнньэ арыычча буолуоҕуттан оҕотун эрэ туһунан ботугуруу сытар буолбута. Үс сыл ааспытын кэннэ элбэх сураһыы түмүгэр эн ханна бааргын билбиппит. Бастаан, оҕону

көрөр-иитэр дьиэ үлэһиттэрэ оҕо ыар дьылҕатын истэн бараннар, ийэтиттэн-аҕатыттан хомолтолоохтук маппытын иһин эйигин Маппыт диэн ааттаабыттар. ЗАГС-ка суруттарбыттар. Ону истэн баран Кисиэнньэ: “Оҕом эрэйдээх аҕа-ийэ диэни кырдьык билбэтэ. Төрөппүттэр оҕолоругар оҥорор дьоллоруттан матта. Биһиги эмиэ эһиннибит” диэн оҕотун аатын кытта сөпсөспүтэ. Ол эрээри кини уолчаанын наһаа ахтара. Саатар биирдэ көрөн аһардарбын, саатар биирдэ кууһан, сыллаан ылларбын, саатар биирдэ “ийээ” диир саҥатын иһиттэрбин диэхтиирэ. Күн ахсын сарсыарда хараҕын хайа тардыаҕыттан киэһэ хараҕын симиэр диэри эн эрэ тускунан саныыра, кэпсиирэ. “Хаамтаҕа буолуо… Саҥардаҕа… Улааттаҕа… Ньургунум баара буоллар, төһө эрэ дьоллоохтук олорор этибит. Арыгыһыт баһаары ыытан, биһигини сор суоллаата”… диирэ. Эн үчүгэйдик сылдьаргын иһиттэҕинэ уоскуйара, судаарыстыбаҕа махтанара, нус-хас буолара. Ол да буоллар, эйигин ахтарын биир да мүнүүтэҕэ тохтоппотоҕо.

Бэрт өр туруорсан, эйигин ийэҕэр аҕалан көрдөрөр буоллубут. Онуоха ийэҥ төһөлөөхтүк үөрдэ, күүттэ этэй! Наһаа… Олус үөрбүтэ… Кини хайдахтаах курдук чэпчээбитэй! Олус элбэҕи кэпсии, үөрэ-көтө сатыыра. Эрэйин-кыһалҕатын умнубута. “Оҕом… Оҕом кэлэр…” – бүтүннүү сырдыыра. Киниэхэ онтон ордук дьол суоҕа. Эйигин сүрэҕин-быарын уоскутардыы көрө, кууһа, кэпсэтэ түһээри лааппыттан кэмпиэт, сакылаат ылларбыта. Дьэ дьиҥнээхтик оҕотун көрүөхтээҕэ, түөһүгэр ыга кууһуохтааҕа, минньигэстик сыллаан ылыахтааҕа, баччааҥҥа диэри туох баар муҥун-сорун дьукку анньан үөрүүнэн туолуохтааҕа.

Эйигин аҕалар күннэригэр түүн утуйбатаҕа. Баҕар, хайдах көрсөрүн, тугу саҥарарын сааһылыы сатаабыта буолуо…

-Кэллилэр! – дэстилэр дьоннор.

Көрүдүөргэ кыра оҕо бачыыҥкатын тыаһа тоһугураата. Ол хас биирдии тыаһы истэ олорон, Кисиэнньэ ааны одуулаһар. Аан соҕотохто аһылла түстэ, күөх сибиитэрэлээх хап-хара куудара баттахтаах кырачаан уол көстө түстэ. Кисиэнньэ оронугар олорон, илиитин утары уунна:

-Оҕом… Оокком…
Онуоха эн кэннигэр турааччылар:

-Ийэҥ ол. Ийэҕэр бар, — дэстилэр.
Эн бокуойа суох иннин диэки тоһугураан иһэҥҥин, ийэҥ оронугар икки хаамыы тиийбэккэ эрэ тохтуу түспүтүҥ. Бука, ийэҥ уокка мүлтүччү сиэппит илиитин, бүрүтэ оспут сирэйин, баттаҕа суох килэгир төбөтүн уонна халтаһата, кыламана суох хараҕын көрбүтүҥ буолуо. Наһаа улаханнык сарылыы түспүтүҥ уонна эргийэ охсоот, уоттан куоппуттуу, аан диэки сүүрбүтүҥ. Онуоха ийэҥ эрэйдээх:

-Оокк… – диэн иһэн кыайан ситэ эппэккэ, өйүн сүтэрэн сыттыгын үрдүгэр түспүтэ.
-Оннук баар быһыылааҕа, — бүтэҥи куолаһынан иһиллэр-иһиллибэттик саҥарда

Маппыт. Илиитинэн сүүһүн туттан, ыараханнык үөһэ тыынна.
Мотуоһа эмиэ өр саҥата суох олордо. Хараҕын анныгар түспүт сырдык хааппылалары ылгын тарбаҕын сүрэҕинэн сотунна.

-Ийэҥ эрэйдээх күүтүүтэ, түбүгэ халтайга буолбута. Ооккоом эрэйдээх бу кэбилэммит ынырык сирэйбин, киһи буолбатах дьүһүммүн көрөн баран итинник куттаммыта, дьулайбыта сөптөөх. Кини оннугар мин да эбитим буоллар, өссө ситиччэ кини курдук икки хаамыыга диэри чугаһыа суох этим. Уолум… Уолчааным… Тоҕо да эйигин куттаатым, долгуттум. Оо, тоҕо эрдэ төбөбүн маарылланан эринэн олорботоҕум буолла. Оччоҕо оҕом, баҕар, мин илиибэр киирэн тахсыа этэ. Өйдөөбөтөхпүн ньии… Ол эрээри оҕобун көрбүтүм да сөп. Көрдүм эбээт… Көрөр дьоллоох эбиппин… Арай биирдэ “ийээ” диэн ыҥырарын истибитим буоллар, туох баар эрэйбин-кыһалҕабын толуйуо этэ. Ону инньэ диэбэтэ. Саатар биирдэ “ийээ” диэн ыҥырбыт буоллун… Ол баҕам, ол оҕом саҥата мин кулгаахпар иһиллибэтэ. Аны иһиллибэтэ да буолуо, — диэхтиирэ.
-Эрэйдээх! – уоһун иһигэр ботугураата Маппыт. Кини итинник тылы ыһыктыытынан тугу этиэн баҕарбытын Мотуо кыайан таайбатаҕа.
-Ийэҥ эрэйэ-кыһалҕата итинэн эрэ бүппэтэҕэ, — кыратык сөтөллө түһээт, салгыы кэпсээн барда Мотуоһа. – Сүүрбэ биир сыл устата сыппыта. Эмиэ кыһыҥҥы туманнаах, тымныы күннэр буолан барбыттара. Оннук күннэртэн хас сыл аайы Мотуоһа олуһун куттанара. Биир сарсыарда ханнык эрэ киһи массыынаҕа дэҥнэнэн балыыһаҕа киирбит диэбиттэрэ. Хаана баран кыайан быыһанарыттан ааспыт үһү диэн кэпсээн буолбута.
-Ким үһү? – ыйыппыта Кисиэнньэ.
-Ханнык эрэ муокас ааттаах киһи. Ма… Маппыт… Кини хаана тоҕо түһэн, хаан көрдүүллэр үһү.
Кисиэнньэ хаһыытыы түспүтэ. Кини уолуттан атын ким даҕаны итинник муокас уонна ынырык ааттаах киһи суох буолуохтааҕа. Ол иһин дириэктэри ыҥыртаран көрдөспүтэ:

-Миигин ол балыыһаҕа илтэр. Көрдөһөбүн. Ол мин уолум. Мин хааммын биэриэм. Уонна, саатар, биирдэ көрөн хаалыам.
Дириэктэр, тахсан балыыһаны кытта төлөпүөнүнэн кэпсэтэ охсоот, илдьэргэ дьаһайбыта. Кисиэнньэ, саҥарбатар даҕаны, ыгылыйбыт, олус тиэтэйэр көрүҥнээҕэ.

Оһолу эмтиир балыыһаҕа тиэрдэллэрин кытта, кылаабынай быраас эппитэ:

-Маппыт Ньургунович өйдөммөккө сытар. Хаан кутан көрдүбүт, кыайан туһалаабата. Киһи буолбат кутталлаах.
Ону истээт Кисиэнньэ:

-Мин хааммын биэрэ кэллим.
-Эйиэнин ылбаппыт, — диэбиттэрэ быраастар. – Хааныҥ бэйэҕэр аҕыйах.
Ити тыллар Кисиэнньэни наһаа долгуппуттара. Эрэйин-кыһалҕатын барытын эппитэ.

-Мин суос-соҕотох оҕом. Аҕата уокка өлбүтэ. Бэйэм, кини ийэтэ буолуохсут манныкпын. Оҕом кэнниттэн хааламмын, киниэхэ тугу таһалаары.

Ылыҥ. Хааммын барытын биэрэбин, — дии-дии элэ-была тыла баарынан көрдөспүтэ-ааттаспыта. Быраастар, сүбэлэһэн баран, ийэҥ этиитин кытта сөпсөспүттэрэ, сонно тута ылаат да, эйиэхэҕэ илдьэн куппуттара. Хааҥҥыт састааба сөп түбэспитэ: эн тыынарыҥ уһаан, арыый буолуох курдук буолбутуҥ. Ол да буоллар, хас да хонук ааспытын кэннэ, сэниэҥ олох суоҕа, өссө да ситэ өйдөнө илигиҥ. Ону истэн баран ийэҥ:
-Өссө ылыҥ. Ылан оҕобор кутуҥ. Кинини эрэ тириэриҥ, — дии-дии иэйбитэ. – Билигин мин хааммыттан ылбат буоллаххытына, мин бэйэм хааммын таһааран биэриэм, оччоҕо син куотуоххут, — диэн муҥур уһугар тиийэн модьуспута.
Хааны иккистээн ылбыттара. Оннук биэрэн баран, быраастартан ким хаанын кутан үтүөрпүттэрин эппэттэригэр көрдөспүтэ. Сэниэтэ суох судургуу сытар ийэни долгутумаары быраастар этиэхпит суоҕа диэн эрэннэрбиттэрэ. Бу да сырыыга эйигин ийэҥ көрдөтөҕө: бастаан тиэтэйбитэ, онтон сэниэтэ эстэн хаалаахтаабыта. Ити кэнниттэн иэҕин сытар дьиэтигэр илдьибиппит. Саамай болҕомтолоохтук көрөргө, эмтииргэ эппиттэрэ.

Ити кэнниттэн ый кэриҥэ ааспыта. Оһолу эмтиир балыыһаттан илдьит кэлбитэ: “Маппыт үтүөрэн дьиэтигэр таҕыста. Бэйэтэ үтүөрэн уолун кытта сибээстэстин. Биһиги эн көрдөһүүгүн кэспэтибит”.

Ону истэн Кисиэнньэ наһаа үөрбүтэ, санаата көтөҕүллүбүтэ. Эрэйин-кыһалҕатын даҕаны кэпсээбэт буолбута. Төһө даҕаны нукаай курдук сыттар, чэр буолбут, үмүрүччү тардыбыт уоһун хамсатан үөрэн ылара биллэрэ, хараҕа сырдаабыта. Уонна миэхэ эппитэ:

-Оҕом үчүгэйдик үтүөрдүн, чэрдийдин. Оччоҕо ыҥыртарыам, бэйэбин, аҕатын туһунан сиһилии кэпсиэм. Үчүгэйдик, дьоллоохтук сылдьарыгар, олороругар кэс тылбын этиэм. – Оннук санаалаах сытан, бука, түүн суорҕанын аспыта буолаахтыа, мөлтөөн-ахсаан сытар эрэйдээх икки өттүнэн сэбиргэхтэтэн күн сириттэн барбыта…
Мотуоһа тыастаахтык үөһэ тыынна. Былаатын төбөтүн мускуйбахтаата:

-Эн тускунан хара өлүөр диэри: “Кырам… Кырачааным… Туох баар дьолум… Ньургун – биһиги кэскилбит”, — диэхтиирэ. Мин урут даҕаны эйиэхэ биллэриэххэ диэн куруутум хаайарым. Ону кыккыраччы аккаастыыра уонна булгуччулаахтык боборо. Оҕом бэйэтэ эрэ үчүгэйдик сырыттын, дьоллоох буоллун. Хойут бэйэм биллэриэм. Билигин, хас диэбит мин баарбын биллэҕинэ уонна көрдөҕүнэ, өссө санаатын тута илик оҕочоос эрэйдэнэ сылдьыа, олоҕор оҕустарыа диэхтиирэ. Ол да иһин баарын тыыннааҕын туһунан ончу биллэртэрбэтэҕэ.
Мотуоһа кэпсээнин тохтотто. Уута кыайан тахсыбат буолбут көмүскэтин ытыһын тиҥилэҕинэн соттон ылла. Маппыт биир сири одуулаан олордо, сүрэҕэ күүскэ тэбиэлээтэ. Хайдах эрэ ийэтэ сылаас ытыһынан

хам тута-тута ыытар курдуга. Ол аайы хараҕын уута тахсарын суон тарбахтарынан соттон ылбахтаата. Дириҥник үөһэ тыынна.

-Мотуоһаа, — диэтэ кинини холкутуйан баран, — Уҥуоҕар таһаар эрэ.

Кылаабыһаҕа тахсыбыттара. Тула хаар туналыйара. Уһаан, сырдаан эрэр күн итиитэ суох сырдыгынан кутара. Мотуһа сонун саҕатын туруоран, аҥар илиитинэн моонньун саба туттан бастаан иһэрэ. Маппыт саҥата суох батыһара. Эргитиилээх, суруктаах, хаартыскалаах уҥуохтар быыстарынан бардылар. Онтон сулугур маска нүөмэр сааллыбыт синньигэс остуолба аттыгар кэллилэр. Хараара сытар, намыһахтык кумах кутуллубут сирин диэки ыйан кэбистэ Мотуоһа.

Маппыт, синньигэс остуолба аттыгар кэлэн тура түһээт, илиитин былаастаабытынан умса түстэ:

-Ийээ, ийэккээ… Истэҕин дуо, ийэккээ!!! – иһиттэн дуорааннаахтык, кэһиэхтээх куолаһынан, мунньуллубут тыынын түмэн ааттаһан эрэрдии, хаһыытыыр былаастаахтык:
-Ийээ… Ийэккээ!.. – диэмэхтээтэ.

Сэмэн ЖЕНДРИНСКЭЙ