Кэпсээ

Табахпын бырахпытым туһунан

Главная / Кэпсээннэр / Табахпын бырахпытым туһунан

Добавить комментарий

К
20 часов назад
834 0
Табахпын бырахпытым туһунан

Суруйар сылааланан иһэр батсаап, ютиб аралдьытара сүр. Бэл кинигэ аахпаппын. Хаһыаты, сурунаалы үрдүнэн-аннынан көрөбүн. Эмиэ да ыырым кэҥиир курдук, ютиб сонуна хабар эйгэтэ киэҥ, ол эрээри үксэ аралдьытар биэриилэр, киһини толкуйдатар, кутун долгутар, өйүн мускуйар суох курдук, ардыгар Бунин, Чехов кэпсээннэрин ааҕалларыгар түбэстэхпинэ үөрэбин күнү быһа да истиэх курдукпун, атын сонуну истээри атыҥҥа көстөхпүнэ ол аудиокнига диэни иккиһим таба тайаммаппын, аныгы тэрили сатаан туһамматым буолуо, Владимир Водяной диэн артыыс ааҕар, наһаа үчүгэйдик ааҕар. Били, “Свадьба в Малиновке”-диэн киинэҕэ оонньообут тырыттыбыт тельняшкалаах, кыһыл ыстааннаах анархиһы оонньообут Водяной диэн артыыс уола буолуо дуо?
… Чэ, ити киириитэ, ютибы ырыпаппын, табааҕы хайдах бырахтым этэй? Төһө да оскуолаҕа бэрээ    дэк өттүнэн доҕолоҥнообутум иһин, хата, табах диэҥҥэ сыстыбатаҕым, оҕотук сааспар “зона” да диэннэригэр табах тардыбатаҕым, хата табахтаабат диэн ытыктыыр курдуктара, биир оройуонтан, эбэтэр бөһүөлэктэн сылдьааччылар колхозтаһан олорор буолаҕын онно, бэйэ бэйэни көмүскэһэргэ, өйөһөргө анаммыт олоҕурбут үгэс, соҕотох киһини “тыһы” да гынан кэбиһиэхтэрин сөп. Отварка диэҥҥэ колхоһум уолатара миэхэ анаан лампыһыай оҕото ылаллар, саахарынан бүрүллүбүт таракаан саҕа араас өҥнөөх таас кэмпиэти, ону бэйэм эрэ мэҥиэстиэм дуо? Бары “купец”- диэн чэйи кытта сиибит. Ол “купец” “чифирь”-диэннэриттэн убаҕас, быһата “сойутарга”, маннааҕылыы эттэхэ “үрүҥ чаанньыкка” көйөрүллүбүт чай курдук буолар, нэдиэлэҕэ биирдэ эмэ байдахпытына сэлэһэ-сэлэһэ иһэр буоларбыт ол “купеһы”. Тахсан баран дьоно суох киһи ханна барыахпыный? Амма Покровкатыгар олорор убайбар тиийдэҕим, үөрэниэх баҕа баһыйан киэһээҥҥи оскуолаҕа үөрэнээри Аммаҕа киирэн уопсай дьиэлээх диэн тутуу учаастагар болуотунньугунан киирдим. Дьэ, доҕор, көҥүл олох үөрүүтүн-көтүүтүн көҕүлүттэн туттаҕым ээ, көр эрэ, зонаҕа атаарбыт сылларбар таска отой да олох уларыйбыт эбит, ыччат атын ырыалары ыллыыр, муода уларыйбыт ,урут фильтрдээх табаах диэни тойотторго биирдэ эмит көрөр эбит буоллаххына таска “опал”, “родопи” сигареталар маҕаһыын аайы атыыланаллар, аны, Амма кыргыттара кырасыабайдарын. Нуучалыы-сахалыы буккуйан саҥараллара минньигэстик иһиллэр курдук, бары табахтыыллар, мин табахтаабаппын ончу “в штыки приняли”, Аркадий улахамсыйар, важничает ол иһин биһигини кытта табахтаабат дииллэр, ордук кырасаабысса, сытыы кыыс Аня Артемьева сүрдэнэр, кини помадата биһилибит сигаретатын ылан табахтаан көрөбүн, урут уолаттары кытта мохуорканы, сэбиэскэй бөппүрүөскэлэри

мэниктээн амсайталаабытым буоллаҕа олоруҥ хатаннара, хабаххайдара киһини эрэ өҕүтүөх курдуктара, онтон Аанчык сигаретата сымнаҕа, бэл помада амтана эбиллэн минньигэс курдуга, франзустар сөпкө этэллэр, туох эмит быһылааҥҥа: ищите женщину-диэн. Табахха ылларан бардаҕым ол, Аанчыгы буолбакка кини дьүөгэтин Наташканы ойох ылбытым иккиэн табахтыырбыт. Куоракка бичтээбитим, “окурок” да хомуйан табахтыырым, мас кэрдэ сытан табахпыт бүтэн хаппыт куобах сааҕын табах гынан тарда сатаабыппыт, табах туһуттан үлэни быраҕан бөһүөлэкпитигэр сатыы киирбиппит.
Дьон ортотугар табахтаатахха, дьахталлар: бу уолаттар табахтарын сытыан, атын сиргэ табахтаан-диэтэхтэринэ, улахан сах буолан: сыта диэн биһиги буруотун сиибит-диирбит. Табах ончу арахсыспат аргыһым, атаһым да буолан хаалбыта. Эстэн-быстан төрөөбүт төрүт түөлбэбэр сыккырыыр тыыным ордон тиийбитим биир үтүө күһүн. Үлэ булан аргыбын эмтэтэн, ойохтонон саҥалыы олох олорон бардым. Тэрилтэм үлэһитим, бэрээдэктээҕим иһин Өлүөхүмэ училищетигэр кэтэхтэн үөрэнэргэ сорудахтаата, аттестаатым да суох киһини син ылбыттара, хайдах оннугун билэн быһаарар кыаҕым суох, тойотторум эрэкэмэндээсийэлээбиттэрэ дуу? Билбэтим. Кыһын үөрэхпэр Өлүөхүмэлээтим, үөрэхтэрэ диэн үрдүнэн-аннынан. Аһылыкпытын остолобуойга аһыыбыт, сарсыарда үс быһыы килиэби, этэ суох гречка уонна биир ыстакаан чай-19 хаччыга аһыыбын, тахсан иһэн 40 хаччыга “Столичные” сигаретаны ылабын уонна үөрэнэр корпуска киирэн тамбурга табахтаары сигаретабын хостоон аһабын, ону көрбүт очник эдэр уолаттар : убай, убай, оҕонньор, оҕонньор (бэйэбин оҕонньорбун диэн ончу санаммат кэмим буоллаҕа) диэбитинэн пачкалаах табаахпар суор-тураах курдук саба түһэллэр үрэл гыммыттарын кытта көрбүтүҥ биир-икки сото хаалбыт буолар. Үһүс-төрдүс хонукпар улаханнык токкуйга түстүм, ойоҕум бэйэтин айаҕын быһан туран ыыппыт хачытын эдэр табачааннарга кутуом дуо-диэн. Бэйэбэр бэйэм бирикээс бэринним аны табаах атыыласпаппын. Бүттэ. Онтон ыла табахтыы иликпин. Аны, табахпын быраҕаат били 19 хаччылаах аһылыкпар ончу топпот буолан хаалбытым. Инньэ гынан алта быһыы килиэби гречкэбэр кыра да буоллар подлив куттарар буолбутум.