Кэпсээ

Эбэ

Главная / Кэпсээннэр / Эбэ

Добавить комментарий

К
27.12.2025 19:25
66 0

Содержание

Эбэ
(куорат кыыһын кэпсээнэ)
Биһиги балтыбыныын оҕо эрдэхпитинэ кинилэри кытта кыра эргэ таас дьиэҕэ ыаллыы этибит. Манна барыта иккилии уонна үстүү хостоох кыбартыыралар этэ, биһиги үс хостооххо олорорбут, оттон сэргэстэһэ икки хостооххо кинилэр - кэргэннии артыыстар. Оччотооҕу кэмҥэ дьон-сэргэ үксэ боростуойдук таҥнара, маҕаһыыҥҥа атыыга да кэмчи буолан быһыылааҕа уонна билиҥҥи курдук күргүөмнээн муоданы сырсан таҥнар диэн суоҕа. Оттон биһиги ыалларбыт Полина Стефановна уонна Милий Сергеевич чахчы дьон хараҕар тута быраҕыллар курдук оһуоба чаҕылхайдык, муодунайдык таҥналлара. Ийэм туумбачыкатын үрдүгэр турар ньиэмэс фарфоровай куукулкатыныы быакайбыт чочуонай быһыылаах-таһаалаах, эмиэ оннук туртаҕар субалаах, көмүс ньаассын куударалаах Полина - соҕуруу дойдуттан Саха сиригэр сыылкаҕа кэлбит поляктартан төрүттээҕэ. Нууччалыы-сахалыы тэҥинэн холкутук саҥарара, хас да атын омук тылларын да билэрэ, ийэбин кытта туох эмэ кистэлэҥнэрин французскайдыы кэпсэтэллэрэ. Оттон Милий Сергеевич, куоракка өрдөөҕүттэн олохсуйбут сахалар сыдьааннара, киһи дьиктиргиэх, хата олох да сахалыы сатаан саҥарбат, өйдөөбөт этэ. Иккиэн тыйаатырга үлэлииллэрэ: Милий - музыкальнай салайааччы, Полина - уруккута аатырбыт үҥкүүһүт, билигин педагог-хореограф, этилэр. Син сааһыра баран эрэр дьон оҕолоро суоҕа. Мааны бэйэлээх сырдык-ыраас дьиэлэрин аана түүн-күнүс сабыллыбат кэриэтэ өрүү үгүс ыалдьыттардаах буолаллара, көрдөөх ньамалаһыы, күлсүү-салсыы, ырыа-тойук, муусука тыаһа, бэл, биһиэхэ бу баардыы иһиллэрэ. Полина биһиги ийэбитин кытта оҕо эрдэхтэриттэн билсэллэр этэ, онон дьүөгэлэһэллэрэ, чугастыы сыһыаннаахтара. Биһиэхэ, оҕолорго да, өрүү болҕомтолоох, эйэҕэс буолара, гастроллартан, ыраах айантан өрүү кэһиилээх, бэлэхтээх кэлэрэ: быыкаа флаконнаах духуу, эгэлгэ өҥнөөх лиэнтэ, оҕуруо, киэргэл, кумааҕы куукула, араас кэмпиэт… Харахпар бу баардыы билигин да көстөр эбээт маанытык таҥныбыт, тоҥолохторуттан тутуспут кэрэ бэйэлээх паара куорат бороҥ дьиэлэрин аттынан, хампархай мас тротуар устун хааман иһэрэ… Иккиэн сырдык плащтаахтар, сэлээппэлээхтэр, лаахтаах түүппүлэлээхтэр, Милий Сергеевич тирии бартыбыаллаах, Полина Стефановна муодунай ридикюль суумкалаах. Бэйэ-бэйэлэригэр наһаа истиҥ, сылаас сыһыаннаахтара, ытыктаһаллара-таптаһаллара тас дьүһүннэригэр, тутталларыгар-хапталларыгар сурулла сылдьар курдуга. Дьиэлэригэр “Милечка”, “Полюшка"эрэ диэн нарыннык ыҥырсаллара. Мэлдьи бииргэ кэлэ-бара сылдьаллара, хаһан да уһуннук арахсыбат быһыылаахтара. Арай Милий Сергеевич, сороҕор, үлэтинэн соҕуруу

соҕотох баран кэлэрэ. Сайын уоппускаларыгар хайаан да бииргэ муоралыыллара.
Дьэ маннык үтүө-мааны ыалларбыт тус-олохторугар соһуччу араллаан буолла. Биир үтүө күн Милий Сергеевич чымадаанын хомунан дьиэттэн тахсан баран хаалан Полинатын өлөрдүү соһуппут, сураҕа, эдэркээн, кэрэчээн опернай ырыаһыт, тахсан эрэр “сулус"Арефьеваҕа арахсан барбыт. Полина муҥнаах хас да күн дьиэтиттэн быкпакка сытта, бэл, үлэтигэр да барбата. Ийэм тахсан, нэһиилэ тоҥсуйан киирэ сылдьан баран, саппаҕырбыт дьүһүннээх төннөн киирдэ. “Ити дьээдьэ өйүнэн бырахтарбыт быһыылаах, бадаҕа, хаарыан үтүөкэн дьахтары быраҕан ханнык эрэ куйбаҥсаны батыһан бардаҕа…”- дэһэн аҕабын кытта куукунаҕа отур-ботур кэпсэтэллэр. Хас да хонон баран Полина үлэтигэр барда. Хайдах эрэ хаҕа эрэ хаалбыт курдук нэһиилэ сылдьара тута көстөр, төһө да уруккутунуу кичэйэн таҥныбытын, оҥостубутун үрдүнэн…
…Хас да сылынан мин соҕуруу үөрэнэ сылдьан дьиэбэр каникулга кэллим. Дьүөгэбин кэтэһэн олбуорга хаама сырыттахпына, арай биир мөлтөх таҥастаах-саптаах хатыҥыр нуучча эмээхсинэ үөкэҥнээн иһэр. Таҥас суумкатын иһигэр арыгылаах бытыылкалар халырдыыллар. Миигин көрөн дорооболоһордуу кэҕиҥнээтэ, мин соһуйан олоро эрэ түспэтим:“Дорообо, Полина Стефановна…” - эрэ диэн саҥа аллайдым. Тоҕо эрэ төбөтүн илгистэн баран, дьиэҕэ киирэн хаалла. Киэһэ анаан ийэбиттэн ыалларбын сурастым. Ийэм сапсыйан кэбистэ:“Көрдүҥ ини Полинаны? Ити иһэр буолан хаалла…Үлэтиттэн уураппыттара, ханна эрэ оскуолаҕа, дьыссаакка аҕыйах чаастаах быһыылаах, өрөбүллэригэр арыгы ылынан хатанан сытан иһэр.Милий Сергеевич эдэр кэргэнэ ыарахан дииллэр, сотору оҕолонуохтаах, оттон эр киһи эдэри, оҕолонору наадыйан арахсан бардаҕа, эмиэ да киһи өйдүүр кинини… Полина эдэригэр оҕолоноро сатаммат этэ буоллаҕа, балерина сыанаҕа үйэтэ онто да суох кылгас… Сааһыран баран оҕолоноро аны кэлэн хайдах сатаныай? Бүттэҕэ ол дии… Полина син тулуһан испэккэ-аһаабакка сылдьыбыта ээ, онтон Милий Сергеевичтаах оҕолоноору сылдьалларын истиэҕиттэн олох ыыттан кэбистэ, иэдээн… Барахсаны киһи баалаабат…”.
Өссө үс сылынан үөрэхпин бүтэрэн, төрөөбүт куораппар үлэҕэ ананан, дьиэбэр эргиллэн кэллим. Саҥа үлэһити соло гымматтар, дьиэбэр хонукпар эрэ кэлэбин. Бастакы өрөбүл күммүн күүттүм да этэ, сынньанаары… Сарсыарда хойут уһуктан ийэм бэлэмнээн хаалларбыт аһын аһыы олорон, түннүгүнэн таһырдьаны одуулуубун. Көрө түспүппүттэн соһуйан, ыстыы олорбут аспар хара сыстым: мааны бэйэлээхтик таҥныбыт, мэктиэтигэр, эдэригэр түспүт курдук Полина быыкаа хааман тоотоҥнуур кыыс оҕону кытта сиэттиһэн дьиэттэн

тахсан кэллилэр. Сакаастаабыт таксилара кэлбитигэр олорсон “сус"гынан хааллылар, мин өйдөммүтүм: аппыт айахпын саппакка да, соннук көрөн олорор эбиппин. Ийэм ырыынактаан киирбитигэр кими көрбүппүн сөҕөн-махтайан кэпсээтим. Ийэм мичик гынна:“Дьылҕа-хаан Полина барахсаҥҥа дьиҥнээх бэлэҕэ буолар ити быыкаа кыысчаан… Милий Сергеевич соһуччу сүрэҕинэн ыалдьан өлөн хаалбытын кистээбиттэрин хаһыс эрэ хонугар, эдэркээн огдообото кыһыл оҕо көтөҕүүлээх биир күн Полина дьиэтигэр киирэн кэлбитэ. Тугу кэпсэппиттэрин туох билиэй? Ол кэнниттэн Аяна Арефьева концертаах күннэригэр, өр буола гастролларга барарыгар оҕотун Полинаҕа хаалларар буолбута, куоракка баарыгар өрөбүллэргэ эҥин оҕотун илдьэ күүлэйдии кэлэллэр, сайын аайы бииргэ муоралыыллар. Дьэ ити курдук улаатта Даана, Полинаны эбэ диэн ааттыыр, сүрэҕин сорҕото буолла букатын. Полина иһэрин таһыччы бырахпыта, көрдүҥ дии, бэл, эдэригэр түспүт курдук ээ… Аяна, сураҕа, иккистээн кэргэн тахсаары тэринэр үһү. Оҕотун тэйиппэтэр…”.
Саҥа чаҕылхай күн быыкаа да сардаҥата хаһыҥҥа хаарыйтаран бүк түспүт, хагдарыйаары гыммыт сибэккини сылааһынан угуттаан хаттаан тылыннарар, олоххо тардыһыы күүһүн бэлэх уунар эбээт…


Аудиота

🎵 Эбэ - Аахта Татыйык